Önder Turan: "TTK Zarara Uğratılıyor."

Zonguldak’ın iki önemli gazetecisini bir araya getiren ve Zonguldak ile ilçelerinin gündem konularının tartışmaya açıldığı Detay programının 2 Ocak günü yayınlanan ilk bölümüne telefon bağlantısı ile konuk olan bir sigorta firmasının temsilcisi Önder Turan, maden işçileri için uygulanması gereken ferdi kaza sigortası hakkında önemli bilgiler verdi.

Murat Altay ve Altan Akçakese’nin sorularını yanıtlayan Önder Turan, 2015 yılında yürürlüğe giren maden kazaları ferdi kaza sigortasının o günkü şartlarla bugünkü şartlarının bir kıyaslamasını yaptı. Soma ve Ermenek’teki maden kazalarından sonra bu kararının Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdiğini hatırlatan Önder Turan şunları söyledi:

“Bu karar 6 Mayıs 2015 tarihinde yürürlüğe girdi. Gerekli taslaklar hazırlandıktan sonra yeraltında işçi çalıştıran kurumlar aynı yılın kasım ayında ihaleye çıktılar. 2016 yılının şubat ayında da bu sigortalar tanzim edilmeye başlandı. 2016’da Türkiye’deki zorunlu koltuk sigortası, zorunlu trafik sigortası, zorunlu maden sigortası gibi poliçeler 150 bin liraydı. Yani herhangi bir trafik kazasında kişi vefat ettiği zaman veya sürekli sakat kaldığı zaman teminatı 150 bin liraydı. Bu, bütün zorunlu sigortalarda aynıydı. Yılda iki defa prim ve tazminatları yükseltmek şartıyla 2022 yılının aralık ayında ölümlü ve sakatlık yaşanan trafik sigorta tazminatı 1 milyon liraya yükseldi. Bu rakam 2023 yılı itibarıyla 1 milyon 200 bin liraya yükseltildi. Yüzde 20 artış yapıldı. Bu tarifeler ülkedeki asgari ücrete göre belirlenir. Buradaki ince detay şu: Yeraltındaki maden işçisi asgari ücretin iki katı kadar maaş alır. Bugün bir asgari ücrete göre bir sigortanın teminat ve tazminat bedeli belli oluyorsa aynı anda maden çalışanları zorunlu ferdi kaza sigortası da teminatı da buna paralel olarak düzenlenmelidir. Dolayısıyla bir maden kazasının teminat bedelinin bugün en az 2 milyon lira olması lazım. Ancak 2016 yılından bu yana bu 150 bin liralık teminat 151 bin lira bile olmadı. Öylece kaldı. Bu rakamın da diğer sigorta teminatlarının tutarları gibi yükseltilmesi lazım. 2016’dan bu yana madenlerde çok sayıda iş kazası oldu. Yaralananlar da oldu vefat edenler de oldu. Ancak bu zorunlu ferdi sigorta ile ilgili maden işçilerinin büyük çoğunluğunun haberi bile yok. Benim gördüğüm kadarıyla üç-beş avukat Zonguldak’ta kumpanyayı kurmuş, en küçük bir kaza geçiren bu avukata gidiyor. Aslında avukata gerek kalmaksızın, dava açmasına gerek kalmaksızın, işçiler kuruma ve sigorta şirketine başvurduklarında mağduriyet oranları kadar tazminatlarını zaten alabiliyorlar. İşçiyi ezdirmelerine gerek yok. Bugün herhangi bir maden kazasında şehit olan bir maden işçisinin ailesi minimum 2 milyon lira tazminat alma hakkına sahip olacaktı. Ben bu bilgilerle ilgili 2019 ve 2020 yıllarında iki defa GMİS’i ziyaret ettim. Genel Başkan düzeyinde görüşmelerim oldu. Kendilerini bilgilendirdim; bu bilgilerin TTK’nın her müessese ve işletmesinin panolarına asılmasını önerdim. İşçilerin detaylı şekilde bilgilendirilmesini istedim. Gerekeni yaparız, dediler. Hukuk servisi ile görüşmek gerektiğini söylediler. Oysa bunları bilmek her maden işçisinin hakkı. Birçok madenci bu bilgilerden habersiz olduğu için vekaletlerini bazı avukatlara vermişlerdir. Bugün herhangi bir kaza sonrası bir şahit ailesinin alması gereken paranın 150 bin lirasını sigorta şirketi ödeyecek, geri kalan kısmı olan 1 milyon 850 bin lirasını ise kurum (TTK) ödeyecek. Bu, kurumun zarar ettirilmesi demektir. Bunun önlemi daha önceden alınmış ve teminatlar yükseltilmiş olsaydı kurumun cebinden para çıkmazdı.”

Haber : Zonguldak Post